Georg. Joseph. Camel. De Plantis Philippen-Sibus Scandentibus; Pars 2da. Ad Jacobum Petiver, S. R. S. Nuper Transmissa
Author(s)
Georg. Joseph. Camel, Jacobum Petiver
Year
1704
Volume
24
Pages
12 pages
Language
la
Journal
Philosophical Transactions (1683-1775)
Full Text (OCR)
II. Georg. Joseph. Camel. *De Plantis Philippensis Scandentibus; Pars 2da. Ad Jacobum Petiver, S. R. S. nuper transmissa.*
*Sect. V. De Scandentibus Folliculo-so-Siliquosis.*
61. *Apocynum Luzonis*, seu *Anuipolanum*. *Indis Balana.* Fructum fert formae & magnitudinis habitioris *Mange*, spithameum, viridem, copiosissime lactescens, lacte candidissimo, spisso, nec viscoso. *Semen* compressum, magnitudine unguis digiti indicis, creberimum, in oblongum glomum imbricatim congestum, flavescens, & uncia longioribus, argenteis, & sericeis caudatum floccellis. *Ex altissima dejectum arbore habui Fructum.* *Florem & Folia observare non licuit.*
62. *Apocynum Luzon.* alterum. *Indis Tugtungajas,* i.e. *Viperinum,* eo quod eo Serpentis virides specialiter gaudeant; *Folia* gerit sibi opposita, ferme palmaria, similia folijs *Hingio*; *Fructum* orbicularem *Aurantio* parem latere uno fere digitum latâ cristâ alatum, ex viridi & albo variegatum, edulem cum tener, uniforem ubi eristatus, qui glomum continet *Seminis*, similis semini *Balana* super spongiosam matricem conglobati, in auras avolantis.
63. *Apocynum Luzon.* 3. Maycatense, *Viticulis scandit creberrimis,* vietis, geniculatis, lactescentibus. *Folia* promit *Hingio* similia, *Tugtungajas* majora, ex viridi pallentia, *Florem* frequentem, pentapetalum, radiatum in binum corymbum, seu umbellam congestum, graveolentem, flaventem. *Fructum* quadrangularem, tetraforem, viridem, spithameum, in macronem desinentem, continentem
mentem Semen squammatim congestum, laevifolium, simile Semini Balana, sed protensioribus, argenteis, & papposis filimentis, Comete adinstar caudatum.
64. Apocynum LUZON. 4. Maragondonense. Indis Dugungajhas i.e. Colubrinum. Hispan. Palo consuelda de la culebra, alijs Palo de la cabeza. Minime autem Ligni Colubrini nomen adeptum est, quod Viperarum succurrat morbis ut Manungal, sed quod Serpentes vulneratos hujus Plantae folijs sibi mederi observatum fuerit, unde Indi edocti, & tolijs & lignosorum farmentorum, que fere brachialia, scobe, ad conglutinanda vulnera recentia prosperime utuntur. Hujus convolvuli lignis, farmentis materie albet, porosa est & spongiosa, levis & insipida. Cortex crassus, striatus, fissuris plurimis diductus, tectoris subadstringentis, Liber interior tenax & corticosus. Folia sibi opposita; villosa, Laurinis latiora; Radix subdulcis; Follicis fructus ex subrotundo ventre in teretem & ferme spithameum abeunt mucronem, Semine referiti mediocri, ut reliquae Apocynorum species.
65. Apocynum LUZON. 5. Taytayense. Indis Hingiguag, i.e. Hingi Corvinum. Pro Flore dat candidas stellas, odoris Jasmini, in ramusculorum summitatibus executes, quibus succedunt. Siliqua compressa, scabie variegatae, digito auriculari tenuiores, sed saepius pedes duos longiores, pullae, & semine pappo coronato repletae: Folia pulchella, late virentia, sena communiter uno in ramusculo. Ipsa planta Fruticosa est, longis flexilibibus, & lacte glutinoso scatentibus virgultis scandens, & alijs supersterni gaudens.
66. Apocynum LUZON. 6. seu Hingiguag Antipolanum. Folia communiter 4, opae virentia, palmum longa, sequiunciam lata, uno gerit in ramusculo, ex quorum apicibus ex frequentibus ramulis, creberrimi Flores in Siliquis 12 aut 15 spithameis, senis aut pluribus orbicularibus ventribus gratiose extuberantes, abeuntes: Semen parvum, appenso pappo ut quinti. Tota Planta uberrime viscofo gaudet lacte.
67. Apo-
67. Apocynum LUZON. 7. seu Piscatorium fluvij Mae Fig. nilensis 1. Gratiola & scandens est Planta, Folia emittit bina ac bina, uno longiori inhærentia pediculo, rarò palmum longa, communiter uncialia & sesquiuncialia, nigro virentia, teresa, quae masticata primum adversi sunt saporis, mox fauces potenter acreidine vellicant. Contusa cum alijs piscationi deserviunt medicæ. Ex medio connexionis foliorum, flagellum in summo tridum, in foliola minima abiens procedit. Ad apices vero, uti & ad foliorum alas plures proveniunt Flosculi, qui ex 12 viridibus, crassis, teretibus seu cylindricis componuntur foliolis, quorum umbilicum, flavescens globulus, ex minimis compilatus staminibus, occupat; flosculi Rosarum mixtum Cinamomi suavissime respirant odorem. Siliquæ pusiliae ex tereti mucronatae, unifores 12 aut pauciores in unum quasi congesti corymbum, Semen habentes parvum, oblongum. Provenit ubertim ad fluvii Manilensis ripas a Horto D. Quintero villa S. Petri usque. Indi Itmoitmohan vocant. Folios contusis utiliter perficent Lepam Cascado; succus illitus tumefacit.
Fig. 68. Apocynum LUZON. 8. seu Malatense. Folia Fig. habet sibi opposita, sesquiuncia longiora, ex rotundo oblonga, atrè virentia, in vietis & teretibus viticulis: Florum muscosorum, ramosi & spithamei racemi una cum cauliculis ex atro purpurei sunt. Seminis Siliquæ sesquiunciales, vix calamum scriptorium crassæ, virides, ex tereti mucronatae. Semen parvum, latiusculum, nivea comatum caesarie.
69. Apocynum LUZON. 9. Viticulis attollitur scandendo teretibus copiose lactescentibus & helva lanugine pubescentibus. Foliwm est hederaceum, amplius palmo uno, longum sesquipalmum, sibi oppositum, per palmaria intervalla exiens, subasperum: Flos parvus, pentapetalus, phænicus, racematin cohaerens. Fructus bini, ac bini, fere sesquipal marces, calamum Anserinum crassæ, unifores, & subhirsuti
hirsuti lobuli. *Semen* longiusculum, comatum floccellis ut reliquorum.
70. Apocynum LUZON 10. *Indis* Dugtungasas ut 2 & 4. *Folia* promit per sesquipalmaria intervalla bijuga, una cum pediculo spithamea, palmo latiora, glabra, & crassiuscula. *Flores* congeritur ad foliorum genicula ter trinis, aut crebrior, parvus, viridis, stellatus, cui feminis succrescunt *Silique* palmares, aut longiores, quasi ex binis calamo scriptorio crassis in unam coalescentes, seu in ipsa conjunctura carinulatae & fililes. *Semen* viride, longiusculum, compressum, argenteo caudatum pappo.
71. Apocynum LUZON. 11. *seu* Silancete. *Cauliculis* scandit rotundis; *Foliis* luxuriat pulchris, sibi ex adverso provenientibus, succosis crassioribus, nervis cen altius prostantibus porcis concinnè exaratis, mucronatis, bipalmum longis, palmum latis. *Flores* ad foliorum extens sinus, in longiori pediculo, duodenus, in corymbum dispositus, & majusculus, estque monopetalus ceu campana, flavescens inferne ad plicas purpuraïcens, cujus labia quinis f tiscurat hiatibus, in unum interim coactis, aut coalescentibus superne marginibus. *Fructum* non observavi, *Lanigerum* suppono.
72. Apocynum LUZON. 12. Macatense. *Folia* communiter 4 in uno ramuscule, ex quorum apice *Flores* 5 aut 7. albi, stellati, mediocres, ad medium ut Flores Borraginiis nigris staminibus umbilicati.
73. Apocynum LUZON. 13. *Indis* Tibalan seu Piscatorium secundum. *Seandens* est Planta & lactescens, ut reliquæ. *Folia* mittit communiter 9 uno in ramuscule, & hæc fere spithamea, uncias 2 lata, in mucrone desinentia & nervis a medio in marginem rectè excurrentibus, & è regione oppositis exarata. Lenta, fracta contumacia, & lactescentia farmenta, piscationi deserviunt medicae, cum foliis septimi, Camæse, & Lactang fructu, Banulad, Burao, Tigao, Tuble & Culifao, &c. Tibalan vel Tabal lac venenatorum animalium morsibus medetur.
74. Apo-
74. Apocynum LUZON. 14. Indis Hingi, Hingib & Fig Hingio. Est unum ex magis usualibus Ligustris, cujus lenta, vieta & fractu resistentia sarmenta ad quævis occurrentia liganda deserviunt. Volubilis est Planta, scandens, lactescens, magna, folio sibi oppofito, fesquipalmari, palmaris latitudinis, simili Asclepiadis folio. Pro Fructu siliquæ lanigeræ.
75. Apocynum LUZON. 15. Seu Ligustrum Indorum è celebrioribus 2, est Bagungbung, Calvigensibus Bacungbacung, alijs Haenaiag: Hujus Sarmenta precipue expetuntur & adhibentur ad anfractuosas, & labyrinthæs sepes, ex Cannis paratas, deligandas, quoniam submarina quasi perennant, quas per maris littoralia longius excurrentes diponunt ad Pifces fallendos. Lac internè exhibitum prægnantibus Abortum causat. Ligustris adnumera & Camagfa, Togtalag, & Sagacag.
76. Tubre, Tingle, vel Tugli aut Tuble, alis Cassli Boholauis scilicet, Tanaguanensisbus Topoc. Ni fallor species est Apocyni, pro Fructu etenim mittit Siliquas, semine sericea lanugine impletas. Volvulus est lactescens, plicationi deserviens medicæ, suâ acrimoniâ molestat ut Radix Camaææ, Euphorbij scilicet modo: Lac Oculis inspersum excæcat. Bysaiarum Indi Sarmenta, quæ fere sunt brachialia, suo adiiciunt oleo Polycresto, Haplas.
77. Tubre vel Tingle altera. Folia fert composita, com- muniter ex alijs 7, alternè provenientia: Particularia vero conjugatim, claudente septimo seriem, sunt autem fesquiunciam lata, palmum, fesquipalmum, & amplius longa.
78. Tuguitnguian deobstruens est, & insignis vulneraria.
79. Apocynum LUZON. 17. Seu Arboribus tantum in- nascentis 1. Indis Capalcapal. Visci modo Cannis, & Arboribus vetustioribus, aut putridis innasci solet. Folia communiter habet palmaria, digitum lata, obtusa, crassà ut Sempervivum, & his crassiora, laevia, & copiose lactescentia, ex opposito exeuntia, in teretibus viticulis, imo nonnunquam in plantæ luxuriante vitiosè folia palmum unum, aut fesquipalmum lata, & spithamæ magis, aut minus longa. Flosculæ binus ac binus exit ad foliorum angulos, pusillus,
& candidus. *Semen* parvum plumosâ cæsarie ornatum, in trigonis & folliculosis siliquis.
80. Apocynum LUZON. 18. seu *Arboribus* innascens alterum. s. Antipolanum. *Folia* exerit unà cum pediculo spithamea, uncias trinas lata, crassiuscula, 4 fere uno in ramulo, lactescentia. Planta tota lactescit, nec scandit ut reliquae *Apocyni* species, sed quasi arboribus inserta, in aliquot abit ramos, quorum apices in florigeram desinunt umbellam ex 11 pluribus aut paucioribus flosculis constantem, qui formæ florum *Borraginis* sunt, candidæ scilicet & pentapetalæ stellulæ, pallido limitatae auro, uti & hamatâ umbicatae coronâ. *Fructum* non vidi.
81. Apocynum LUZON. 19. seu *Arboribus* innascens 3. Variè serpendo per arborum caudices, radices ejdem inseratas agit fat crassas, & lignosas. *Folia* formæ foliorum *Phyllioidis*, crassa, exsucca, tersa, nervis carentia, excepto medium secante. *Flos* ex tubulo pentapetalus, coloris cinabarinii, in gratiosam congestus umbellam, trinus semper ex uno pendet calyculo, & crocatis staminibus repletur.
83. Apocynum LUZON. 20. *Ligustri* loco deservit Indis. *Folium* subrotundum, hederaceum, succosum, suave, conjugatum, splendens. *Flos* frequens in umbellâ, vires, pentapetalus, rotundifolius, inodorus. *Sarmenta* tenacissima & lenta.
**Sect. VI. Scandentes Bacciferæ folio bijugo.**
83. Periploca 1. legitima & usuális. *Candotay vel Candotan Indis*. Yerba del pedo & Yerba de la mierda Hispanis. Rependo & scandendo quaque vicina amplectitur, quibus fètè involvendo argillimè innecèritur. *Folia* habet *Asclepiadis*, e regione oppofita, palmaria, non lactescunt. *Flores*, in 4 e foliorum geniculis prodeuntibus, semper ter trinè ramosis & longioribus pediculis 3 creberìmi, gratiosissimi, ex niveo purpurarascentes, campanulati, c. oris crenatis, racematim congeruntur, quibus *Fructus* orbiculares, primùm virides, maturi rubentes, coronati, *Piso* compares succè-
succedunt, semine referti. Folia stercus foetidissimum olent, hinc Stercerariam vocant. Decoctum laudatur in urinæ retentione, Vertigine, Febribus, & ad casum ex alto, ad diluvendos scilicet sanguinis concreti grumos, potum: Alij in enemate ad flatus discutiendos commendant. Alij in Urinæ retentione exinde balnea parant vaporosa, magma pubi imponendo. Wilhelmus ten Rhyne Folia Stercoriaria & Foelo do Pedo vocat, & ad Lepra commenda.
84. Periploca seu Candotay altera. Folij gaudeb subro-pig. tundis, bijugis, palmariibus: Flores albi, stellati, in ramofà, seu semper in binos subdivifà ramulos, quasi umbella. Fructus est bacca, mucronata, Pifo suppar, 5 folio caliculo.
85. Periploca s. Candotay 3. Lianensis. Volvulus est Fig. lactescens, folij sociati, anguli, sesquipalmaris, unciam lati, crassiusculi, & subhirsuti. Viticula compressa sunt, striata, vieta, subhirsuta. Usu foliorum ad flatus pellendos.
86. Periploca s. Candotay 4. Similis est 3, sed folio Fig. hederaceo, palmum lato, & sesquipalmum longo, ex adverso appenso. Radice exigua, glumofà, s. grumofà, inaequali, & verrucofà, ut Radix Scrophulariae.
87. Coliyat. Volvulus est maximus, Prunifer; Folia ferens, Fig. sibi opposita, spithamce, ferme sesquipalmum lata. Fructum promit copiofìssimum, in maximis racemis, binum ac binuta ab uno pediculo haerentem, magnitudinis oui Columbini, aut majorem, ex flavo rubentem, carnosum, continentem nucleum formae & magnitudinis glandis Quercinae, edulem, faporis Castaneae, si igne coctus fuerit. Abundat in montibus Antipolo & Paynam.
88. Smilax LUZON. asper major, Indis Malaitmo. Con. Fig volvulus est magnus, folio rigido, nervoso, & Malabathri folio majori, trinervio, & sociato. Fructus sunt acini, Ceraso majores, lutei, carnosi, amari, & in botrum congesti, continentes binos, compressos, corneos, amaricantes, & aspera ac alba cuticula intecltos arillos.
R r r r r r r r r 2
89. Smilex
89. Smilax LUZON. asper alter. Manambuc, Panam. boc, & Yspass Indis. Volvulus est cujus Sarmenta trium sunt unciarum in diametro communiter, verò ferme verrucosa sunt, & crassa, ut Macabuhay, & similiter senectas deponunt, & exeunt Serpentum modo, ut illius. Foliwm nonnisi probè masticatum, leviter morsicat, hederaceum est, Betel folio tere simile, sed tenerum, & molle, alternè exiens, trinervium; Fructus sunt oblongi. Avellanae minores, virides, mox lutei, tandem corallini acini, in racemum cohaerentes, & bini, aut trini ex uno pediculo: Mucagine, & unico, duriusculo, aspero, cujus medulla amara est, officulo referri. Flos albus est, parvus, tripetalus in triungui calyce. Radix deforis flavescit, cortice est crasso, & carnosò, ut Zarzaparilla, & ut hæc longissimè proreptit, crassa digitum, recenter eruta, & degustata ex levi amaritudine dulcescit, mox acreidine molestat.
Sect. VII. Scandentes Bacciferæ trifoliae.
90. Clematis trifolia vulgaris. Calitcalit, Gavilan & Panopol Indis. Folio crenato, obscure virenti, & parte alterà subhirsuto, & communiter trino alternè e viticulis prodeunte, vicinis superinsternitur, & irretitur. Flores quadrifolij sunt, & herbacei. Quibus Baccæ primum virides, mox nigrae, succo morello plenae, trinae, ac trinae cohaerendo in corymbum succedunt. Vulneraria, & consolidans est, cujus folijs contusis, & sub cinere coctis, succoque expresso, vulgus, & ad emollienda Ulceræ, & ad mundificanda & consolidanda rupta, & fracta, extirpandas Lichenes, & detergendam Scabie utitur.
91. Clematis incana. Calitcalit maybula Indis. Similis est vulgari, sed ad tactum tota suavis, ob molliusculum pilum, quo tota planta incanescit.
92. Clematis monstruosa, seu Calitcalit maxima. Folia gerit heptaphylla, glabra, & late virentia, majora quam sint Clematis acerifera: Flageila sesquicubitalia; Sarmenta Viti Viniferae similia, brachium crassa; Acinos in corymbo, ut Clematis vulgaris.
93. Oxyclamatis
93. *Oxyclematis* trifolia. *Calitcalit masuca*, *Aiyo* Indis. Fig. Similis est priori, sed folijs majoribus, quae & pentaphylla evadunt, profundiùs incisis, copiosiori, & acetoso succo turgentibus, ad quorum nexus longiores protuberant *capreoli*, quibus fulcitur se se innectendo. Flores quasi in umbellâ, flavescentes, tetra-aut pentapetali, quorum umbilicum calyxculus ventricosus occupat. Flores in acinos abeunt, ut prioris, sed majores. Planta vulneraria est & febrituga.
94. *Clematis Luzon*. 3. seu Major, sive *Vitis sylvestris*. Fig. Indis Bica & Malauva. Planta est scandens, trifolia, in quibundam Viti Sylvestri viniferae similis, pilosa. Folia subrotunde crenata, sequi palmum & longa & lata. Botros fert Magnos, acinos habiliores, asperos, subdulces, nigros aut etiam incarnatos ut Silanij vidi, foetentes.
Sect. VIII. Scandentes Bacciferæ, folio alterno.
95. *Vitis Sylvestris Luzon*. altera. Bulacan s. Buracan limbahon, i.e. foli rubri Guiganenfibus. an Altragena Theophrasti? *Volubilis*, scandens, & lactescens est planta, inter saxa ad fluviorum Margines provenire gaudens. Sarmentis est viticis, rubris, quandoque dodrantem crassis, Foliis Vitis vix non similibus, inferne subhirsutis. Utuntur ex reciso longiori sarmento, aquoso, & insipido lacte, ad 34 pro dori propinando, quod suavissime & sine ullo molestia alvum subducit. Alij nihilominus alvum potenter deturbare ferunt, unde in colicâ, & animalium venenatorum morbis commendant, imo & in paucâ quantitate exhibitum abortum causare, & foetum mortuum expellere affirmant. An Bexucus Peruanus purgans Godofredi le Brun? quem C. Clusius Atragenæ Theophrasti sarmenta esse suspicatur.
96. Bulacan foliorum viridium, ob vehementiam qua operatur in usum non venit; hujus ni fallor erunt effectus, foetum pellere, & alia, quae supra.
97. *Vitis Luzon*. sylv. 3. Ottoniensis, Spontanea est Fig. & Corinthiaæ amula. Pampini vix palmares, trilobati, flosculi.
flosculi herbacēs, pentapetali, Uvae ut Corinthiacae, in parvis racemis quasi in umbellā.
98. Alanguilang scandens, seu Hinlalagac. Volvulus est fructus Rosei, acido-dulcis, tantillum pilosum, racemo appensi. Mariquinae exit.
99. Vitis Ulceraria, Alexandri. Planta est scandens: Folia hederacea, trinervia, crenata, splendicantia, sequipalmaria, quae degustata quidam acidi sapient, mox faucēs morsificando vehementer exalperant. Flores parvi, albi, tetrapetali. Baccæ Magnitudinis Piperis & majores, in acumen abientes, ex adverso foliorum racematis propendent. Magni aestimant hanc plantam Indi, qui foliis contusi emplastri modo in Ulceribus putridis, antiquis, manantibus, sordidis, schirrhosis, callosis, fistulosis & cancrosis utuntur, praecipue verò in Ulceribus saucium in collutione. Abscessus præterea, & Apostemata emollit, & rumpit, ut Alypaiong.
100. Viticella, Balagundugut Indorum. Perpusillus, elegans, & gratiosimus est Volvulus; folia incana, quinque nervia, alterna, corda effingentia; Flosculi minimi, albidi, muscosi, quasi in corymbum coeunt; Baccæ lètè rubentes, qualia Sardois haerent Corallia saxis, piso minores, foliorum congeriei imbricatim immixtae, pulchellos concinnant racemulos.
101. Malabanag. Scandens est Planta, habens folia, 5 nervia, alterna, similia Banag, i.e. Pseudochinae, ex adverso foliorum umbellae Florum, inodorum, ex viridi flavescentium, hexaphyllorum, quibus Baccæ rubrae, parvae, insipidae, lento glutine turgidae, Piperi pares succedunt. Semen parvus est Phaseolus.
102. Coccus volubilis, Indis Lobato, Libato, & Bredotali: Hortensis & duplex montanus, Naicenisis & Maislanus. Hortensis Planta est scandens, succosa, vesca, tenera, amans umbrosa & uda. Viticuli crassii, teretes. Folia carnosa, ampla, fere sphærica, in mucronem vergentia, flavescentia, tersa, & nervis expertia, alternè appensa. In summitatisbus ramuscilorum e regione foliorum unciales, aut sesquiunciales
ciales racemuli, sestilibus, coccineis, piso paribus, succoque chermesino exuberantibus baccis onusti, saporis nullius manifesti. Semen orbiculare Coriandro minus. Flosculi calyculati, erubescientes. Radix coloris nativi, succosa, nodosa, verrucosa, & scrophulariae modo multifarie inaequalis, & divaricata. Succum Indi ad caloris aestum in Febribus attemperandum propinant. Vescuntur folijs decoctis, & in acetarijs crudis. Ex Baccis syrupum paravi coloris coccinei, ad Julepos Febricitantium pulchro imbuendos colore perutilem.
103. Coccus volubilis sylvestris. Pariter edulis est; Folia tenera, succulenta ut Portulaca, tersa, priori majora, ex atro virentia. Folia suppurationem adjuvant adimposita; Decoctum alvum emollet.
104. Cubebe Officinarum. Plantam Indi Naple, Dalihu-pa & Buyonibun, i.e. Betel Corvinum, vocant. Haec non ut Betel seu Iismo, Mala-Itmo, Litlit ac Sabia aliis inhaerendo scandit, sed vicinis se se acclinando, ac superinsternendo luxuriat, estque Planta amans umbrosa, crebro ramosa, ramis solidiusculis, geniculatis nec vietis, ut reliqua Piperis species, folijs obscurè virentibus, parvis communiter, sesquiuncialibus, quinis fulcitis nervis, aromaticis. Fructus qui racematim propendet, maturus coloris est incarnati, Semen habens album, orbiculare, acriuscule, aromaticum. Haec Baccæ cum Clusii descriptione collatae, legiimae sunt Cubebe Officinarum. Racemuli sunt sesquipalmares.
105. Piper nigrum. Hederae modo arboribus irrependo, & geniculis Sarmentorum (quæ brachio crassiora) radiculas emittendo, & specialiter Arbori Daplas (ob molliusculum & succosum corticem) innasei gaudet & vitiosè luxuriat. Crescit in Leyte, Ottom, Panay & Mindanao. Fructus in racemis, acini maturi rubent. Piper nigrum sunt acini virides collecti: Album sunt acini maturi collecti, sed unius plantæ fructus.