Casp. Bartholini Thom. F. de Ductu Salivali Hactenus Non Descripto, Observatio Anatomica

Mr. Jacobs at Lisbon noted July 2. Stylo Vet. The beginning of the Eclipse at 1. h. 30' exactly. The ending at 4. h. 12'. Extract of the Minutes of the Dublin Society from July 9th, to the 12. 1684. Mr. Ash and Mr Molyneaux, though the day being much overcast, hindered them from taking anything accurately, yet gave some account of their observations viz. that toward the middle of the Eclipse having a short view of the Sun; they judged that about 8 Digits were cover'd: at the ending also having a faint view thereof; they assigned its end, at 3. h. 56'. p.m. Extract of a Letter of Mr. William Molyneaux S. P. S. of Dublin dat. Sept. 2. 1684. The same Eclipse was observed by one Mr. Osburn nigh Tridagh in this Country Lat. 53° 40' Initium 1. h. 37° 30' Finis 3. h. 56° 20'. Casp. Bartholini Thom. F. de Ductu Salivali hacdenus non descripto, Observatio Anatomica. Eo jam perventum est in Anatomiae studio, ut nec in Majorum placitis tuto acquiescere, nec illa fola admittere possumus, quae novo se commendant titulo, sed quaerendum est potius prudens temperamentum, ut & haec & illa commodi jungamus, & ubique cavendum inprimis, ne à natura ipsa recedamus. Quin & non hic substitendum, ubi substituerunt ante nos alii, sed progrediendum ulterius, ut, quae adhuc dubia sunt, illustrentur, quae latent, detegantur. Habent enim plurima Veteres, quae exponenda sunt, sed cum delectu inveniunt alia Recentiores, quae his addenda sunt, sed cum judicio & circumspetete; restant adhuc plura, quae nobis ulteriori studio investiganda veniunt. Et, ut alia taceam, certe fontes salivae & vasa illam ad cavitatem oris deducentia, non plane ignota fuisse videntur veteribus, licet faltem quasi per nebulam observata. Non tamen ideo sua laus detrahenda est Recentioribus, qui ulterius progressi, manifestius has glandulas descripserunt, & vasa salivae. valia ab illis prodeuntia in lucem protraxerunt. Sed nec illi inter recentiores, qui multa quidem hac in re egerunt, omnia peregrinse videbuntur. Antiqui Medici, Galenus, Haly Abbas, Avicenna & Iaacus, qui quidem vasa salivae nobis aliquo modo indigitasse videntur, obscura admodum illorum nobis reliquerunt vestigia. Descripserunt vero illa accuratius inter recentiores Anatomici Celeberrimi Stemonus & Warthonius, quorum insuper diligentiae & hoc nostrum jam addimus Spicilegium. Glandulae omnes, quae oris cavitate salivam subministrant, & ejusdem generis vasa excretoria in os emittunt, numero vasorum distincta accuratisime proponuntur a Stemono in Observationibus Anatomicis de Glandulis oris. Quaedam enim unico duntaxat excretorio vasa praeditae sunt, quaedam pluribus. Illa vasa quae numero plura, sed exigua in oris cavitate confluunt, propria sunt in glandulis, quae varie sparsae reperiuntur in buccis, sub lingua, in palato & tonsillis. Vasa vero majora, quae a glandulis conglomeratis unico prodeunt canali, haec tenus saltem duo utrinque innotuerunt, quorum primum superius est a Parotide conglomerata ortum & a Stemono inventum atque descriptum: secundum vero inferius, cujus primam delineationem Warthoni diligentiae debemus, quod a glandula maxillari inferiori provenit. Sed duobus illis haec tenus descriptis vasis tertium, ejusdem plane generis, addi debet, jam primum, quantum quidem ego scio, a me descriptum & delineatum, quodque inferius etiam dici meretur, quippe a sublinguali glandula ortum, Warthoni ductum comitantur, & sub lingua codem quo Warthoniano, loco aperitur, ostio aequo manifesto. Glandulae quidem, a qua tertium hoc vas originem repetit, descriptit Stemonus de Gland. Oris, & sublingualis nominat, sed illi immerito plura & angusta vasa excretoria tribuit, quae huic glandulae adjacentibus minutis aliis & ab ipsa revera distinctis glandularum glomeraminibus jure debentur, quia scilicet verum hoc sublingualis glandulae vas excretorium nondum ipse fuit perspectum. Est autem sublingualis hæc glandula, quæ tertium illum promit ductum, ex illarum genere, quæ conglomeratae, recepta haec tenus distinctione Sylviana, nominantur, sita utrinque ad latera linguae, & illi adjacent dispersæ nonnullæ glandulae minutaæ, quæ angusta illa excretoria, vasa obtinent, de quibus in sublinguali um descriptione Stemonus, & quæ a sublinguali hac glandula oriri credidit, ubi ita: Ejusdem generis cum proxime precedentibus sunt (sc. sublinguales glandulae) nisi quid vasa excretoria obtinerint, non quidem breviora, sed angustiora. Oriuntur intra iplam exiguis rivulis, & hinc sibi invicem parallela, a lingua versus gingivas recedunt, ubi ad digui fere a dentibus distantiam, vix conspicuis, nisi premantur, ostis, per tunicam liant. Nulla ostia, nisi ad aliquod intervalum, protuberantia adiunt, sed, ut in buccae valvis dictum, ubique vascula praedita tenuam penetrant, ibi equalis est & plana. Recte quidem hic descriptur illi ductus, qui à parvulis glandulis ad latera sublingualium sitis oriuntur; at habet ipsa sublingualis glandula peculiarem alium Du- ctum, nondum descriptum sed mihi primo observatum Anno 162. d. 13. Martii. Etenim cum in capite Vitulino extre- mitate styli inquirem & prosequeret ductum a glandula maxillari inferiori progredientem, à Warthino descriptum, for- te in alium ductum adactus stylus aperuit ea quae mihi ante ignota erant. Credideram enim eundem ductum me ad Warthonianam glandulam perducturum, & ecce eo loco, circa mediam scilicet linguae longitudinem, ubi Warthonis du- ctum suum salivalem à linguae lateribus, nimirum in inferiore ejus parte, cute & pinguedine glandulosa tegi dicit ferebatur hic ductus ad aliam glandulam e conglomeratarum genere, quae proxime accumbit iis glandulis à quibus oriuntur ductus illi salivales, qui sublingualium nomine descriptur à Stronimo. Etenim illa glandula (qua in nonnullis animalibus glandulae maxillari inferiori propius adiacet, & majuscula est; in aliis ve- ro minor & magis versus extremitatem maxillae inferioris si- ta) ut ejusdem plane structurae est, ac maxillaris illa Wartho- niana inferior, ita etiam simile plane vas excretorium habet, satis conspicuum, cujus ductus laterales ab omnibus glandulae glomeraminibus orti, in medio communem & satis capacem truncum habent, qui ductu recto comitantur illum alterum à Warthino descriptum & intra gingivas in maxillae inferioris extremitate, inter papillas quasdam compressas & rigidas, maxillae pertinaciter adhaerentes, in os aperitur. Talis primo mihi tunc temporis obtulit se Ductus ille cum sua glandula in Vitulini capitis examine. Cujus rei testes Am- plissimos advocare possum Celeberrimos facultatis nostrae Medicos & Collegas meos D. D. Olaum Burrichium & D. Olige- rum Jacobum, quorum judicio inventum hunc peculiarem du- ctum statim subjeci. Confirmata deinde læpius est hæc ob- servatio in aliis animalibus. In ovo, in ipsis illis papillis, sub lingua in inferiori maxilla conspicuis, terminatur extremitas hujus ductus, juxta quam etiam simili modo in eadem papilla hiat ostium ductus Warthoniani. In Urso utrinque prope linguae frenulum suà cujuslibet ductus ostium papillà emi- net. In Leæna, quam nuper indulgentia Augustissimi Regis nostrì Theatro Anatomico concepsam habuimus, itidem ad linguae frenulum exeunt quidem utriusque ductus ostia, sed ita ut sibi quasi peculiare quoddam frœculum habeant à tu- nica oris interiori efformatum. Ipsa autem glandula cui ori- ginem debet ductus nostrè, in principe hoc Animalium, ma- jor est & oblongiuscula, atque altera sui parte pertingens usque ad glandulam Warthonianam, atque uti variis constat glandularum glomeraminibus, ita ex his provenientes variae ramificationes emittuntur ad communem ductum, qui ex minoribus aliis extra glandulam coalescit, & recto tramite Warthonianum ad exitum comitatur. Similem etiam distributionem & exitum eorundem vasorum, atque eodem fere modo sitas & confirmatas glandulas nuper deprehendimus in lynce. Et ut singula fiant illustriora, cum plures alias possimus, addimus saltem in fine hujus observationis, figuras ex Anatomie Leænae defumtas, progressum atque exitum Ductus hujus indicantes. An alii similia ante me observaverint, ignorare cogor, cum nihil unquam hac de re ab ullo Anatomicorum scriptum meminerim hactenus; Nec tale quid unquam de duplici ductu salivali interiori à distinctis glandulis oriundo, & distinctis ostiis in oris cavitatem aperto, legerim apud Recentiores. Nam Warthonium huc trahere invitum nequaquam possumus, qui Tractat. de Glandulis Cap. XXI, de Maxillaribus, ubi inferiorem glandulam una cum ductu Salivali descriptit, adjicet: In Equo circa medium linguae longitudinem utrinque alia glandula conspicue in ductum Salivalem se exonerantibus occurrunt, de quibus forsan uberioris dictur posthac, cum earum varietates in ceteris animalibus examinatae fuerint. Observavit quidem, ut videtur, in unico hoc capite Equino glandulam illam sublingualern à qua oritur hic ductus; sed nunquam duplicem canalem salivæ dicatum & à distincta glandula oriundum agnovit, qui simplicis saltem ductus inferioris mentionem ubique facit. Nec sane ex veteribus accuratam Ductuum salivalium notitiam haurire possumus, licet reperiantur inter Antiquos Medicos nonnulli, qui obscurum aliquod illorum nobis dedisse videntur indicium. Et Galenus quidem Lib. XI. de Usu Part Cap X. generaliter saltem loquitur de meatibus, qui ex glandulis linguae per obliquas partes atque inferiores humorem piritutum in ipsam eructant, linguam ipsam atque inferiorem, lateraque & omnia qua in oris sunt circuiri humectantes. Distinctius Avicenna non solum glandulas & ductus, sed & vasorum ostia indicat sub lingua, Can. 3. Lib. fen. 6. tr. 1. c. 1. ubi ita ex versione Gerard. Cremonensis: Sub ea [Lingua] sunt duo ostia, qua ambo ingrediatur stius, & sunt fontes salivæ, qua ad carmem perveniunt glandulosam qua est in radice ejus, & nominantur generativæ salivæ. Et ipsi duo fontes nominantur bauritoriae salivæ conservantes vocem linguae. Nec aliter Isaac Medicus filius adoptivus Salomonis Regis Arabæ, Lib. III. Theor. Cap. XVII. In ligamentorum lateribus quædam vene sunt, qua salivam semper linguae subministrant, haec ab initio linguae incipient in modum arteriarum, à quibus emanat humectatio linguae, quæ vocatur saliva. Iste a Medicis vocantur habitatio salivaris. Initium linguae unde exsunt haæ venæ, caro est glandulosa atque alba, ipsius salivæ generativa, qua adjuvat cum salivam ab illis venis recipit, unde humefat linguaem atque buccam. In cundem modum Haly Abba, Lib. 3. Theor. Cap. 16. de Lingua: Ab horum lateribus ligamentorum ora venarum sunt, a quibus salivæ decurrit, earumque a linguae radicibus principium in arteriarum figuras, per quas humiditas decurrit phlegmatica qua salivæ vocatur. Dicunturque ora earum venarum salivæ habitacula. Est autem in radice linguae, loco quo haæ oriuntur venæ, glandulosa caro alba, qua generatrix dicitur salivæ. Eiusque est utilitas si humiditatem sufficiat phlegmaticam, qua ad eam ab illis egreditur venis, quas habitacula salivæ diximus. Qui penitus hæc verba Antiquorum Medicorum excuverit, deprehendet fortasse aliquod apud illos vestigium Ductuum Salivalium, qui jam demum à Recentioribus ad lucem novam revocati sunt. Erit ergo Antiquitati hæc reverentia, quod & veteres aliquid in hoc foro viderint, licet nec distinctum, nec accuratum, sed taltem ad cognitionem Anatomicam illorum temporum accommodatum Recentioribus vero non ideo minor relinquetur gloria, quod illas Veterum observationes reddiderint accuratores, & hæc vasa salivalia, licet à Majoribus obiter indicata, tamen hactenus plane ignota, in medium protraxerint, & eorum veram notitiam orbi restituerint. Mihi certe, qui nec Antiquos hac in parte ante inventionem Ductus jam descripti consuli, nec à Recentioribus ullam accepit lucem in ejusdem investigatione, sufficit Naturam ut in se est hic aperuisse, quam scio omnibus patere, licet non omnes eandem pari vel sagacitate follicitent, vel felicitate scrutentur, cum interdum illa etiam circumspetiorum follicitissimas effugiant curas, quæ forte obvia fefiunt nihil minus cogitanti. Atque ita nova accessione jam auctus est numerus ductuum Salivalium; & glandularum Sublingualium usus hoc excretorio vale illustrior redditus. Et certe illa quæ de Pancreatis ductu ejusque succo Recentiorum diligentia invenit, viam aperuerunt reliquarum glandularum & vasis inveniendi & usu agnoscendo. Nec enim amplius habenda est Glandula, ubi cunque in corpore nostro reperiunda, pro parte corporis vel otiola, vel superfluis humoribus destinata, sed poëtis quali pro cribro quodam secernente a sanguine humorem conservatiæ Individui maxime necessarium. Nimirum cum per arterias ad singulas corporis partes defertur sanguis, & antequam per vaæ capillaria venarum ab iisdem redeat, varias in nonnullis partibus deponat particulas, quæ per vaæ peculia ria (excretoria communiter dicta Anatomicis) excluduntur, proprie cribri nomen meretur illa circumfusa materia, quæ inter capillaria vaæ arteriarum & extrema ocula vaorum excretiorum intermedia est, quæque efficit, ut transitus fiat non totius sanguineæ massæ, sed quarundam saltem ex ea se- cretarum partium, diciturque alias parenchyma, affusio, vel caro viscerum. Ita in sanguine polt diversorum humorum in se mutuam actionem diversi generis particulae, à tota mas- sa separatae, in singulis cribris sibi convenientes meatus inve- niant. Et qui bene hanc generalis cribri descriptionem ani- mo comprehendit, simul intelliget viscerum omnium, quae vae excretorio praedita sunt, conformationem. Talia autem funt illa viscera, quæ vulgo Glandulae vocantur, quæque recepta haec tenus distinctione dividendi solent, ratione con- formationis, in Conglobatas & Conglomeratas. Conglobatae glandulae illae dicuntur, quæ æqualem habent superficieem, ex una quasi fibi continuata substantia conditæ, & quæ excretoria habent ejus generis Lymphatica vasa, qua ab. m. Parente meo quondam inventa & descripta sunt. Il- lorum autem lymphaticorum per glandulas has conglobatas talis observatur distributio. Quædam à primis suis fontibus in glandularum superficiem sparguntur, quædam à concava parte unius glandulae in alterius convexam partem pergunt, quædam iterum ab earundem glandularum parte concava ad locum insertionis in venam cavam exporriguntur, idque vel immediate, vel per intermedium Thoracicum ductum. Ita omnia hæc lymphatica, quæ à sanguine secretem in glandu- las conglobatis humorem excernunt, eundem in sanguinem verum facto quasi circulo, reducunt. Reperiuntur tales glandulae in melenterio inter vasa excipientia chylum ab in- testinis & Receptaculi lumbaris radices circa venam portam; inter lymphatica hepatis & ejusdem Receptaculi radices; in lumbis, inguinibus, circa pulmones, in maxillis, in collo, su- pra faucis; tubalis, in omento alibique. Memini me quo- ndam in Nosocomio Florentino in foeminino cadavere glan- dulas duas conglobatas cum suis lymphaticis insignis atque no- tabilis magnitudinis inter cutem & musculos abdominis in ilio sinistro in pinguedine reperisse. In alio hydropicæ ca- davere ibidem à me aperto, abdominis cavitas aqua copiosa repleta erat, glandulae vero omnes, quæ ubique latitant praeter folium multiplicatae mihi videbantur, schirroæ & materia purulenta retortæ. Mirari subiit insolitum glandu- larum numerum & magnitudinem præternaturalem. Et quod ad hanc attinet, illam materiae contentæ, in hoc affec- tu ita glandulas diffundenti, attribui. De insolito vero glan- dularum numero dubium habui, an ullæ in corpore glandu- lae, non ibi ante existentes novæ procreentur, an vero an- tea parvæ folum & quasi miliares latentes, ita interdum au- geantur ut oculis clarius patrent, quemadmodum de mam- marum glandulis certum est, quæ in omnibus dantur, sed in aliis conspiciores sunt. Certe Certe conglobatarum vera notitia non parum inferit affectui difficili explicando, nimium scrophulis, & iis quae circa scrophulas observantur. Non raro enim videre contingit ingentes sacculos intra conglobatas glandulas contentos, plenos materia vel flavescente vel gyplea; adeoque facile agnoscitur crassiores lymphae partes, dum per glandulas cribrantur, nec transitum patentem inveniunt, lenisim ibi collectas sacculos formare. Quod vero dicunt de consensu glandularum colli & mesenterii, dum ut plurimum existentibus in collo scrophulis similes etiam in mesenterio reperiuntur, non fit per communicationem quandam immediatam inter collum & mesenterium, aut per occultas sympathias; sed idem sanguis in omnibus ejusdem naturae glandulis ejusdem generis contenta deponit. Unde sequitur, quod materia existente paucia, vel una tantum afficiatur glandula, vel multae simul, sed obscure: materia autem existente copiosa, plures simul glandulæ eadem repleantur; atque mutata deinde sanguinis natura per liquores resolventes, resoluta in glandulis dicta materia, humores evanescant. Conglomeratae glandulae ex variis quasi partibus & minoribus glandulis, cum aliqua superficii inaequalitate, constantes, sola lymphatica evenentia habent, sed alterius plane generis ac priora illa, quippe quae in peculiares cavitates liquorem, a sanguine in glandulis secretum, immediate deponunt; ut salivales in oris cavitatem, & pancreaticæ in intestinum duodenum. Atque hujus generis glandulae omnes, quarum saltem vasa excretoria haec tenus nota sunt, suppeditant humorem, quo mediante assumptorum prima resolutio instituitur. Unde in ore praecipue & per totum ductum viæ alimentorum tales glandulae vel parvulae varie sparsæ, vel in corpora insignia coagmentatae reperiuntur. Et si quae videantur extra canalem alimentorum sitæ, ut glandulae oculorum & narium, tamen ubi illarum humor palpebras innuxerit & in nares delapsus (per vasa dicta olim puncta lacrymalia) cum narium humore particularum odoriferarum perceptioni servierit, in canalem alimentorum (per viam à nasribus ribus in os patentem) tandem derivatur, quo etiam ex naribus effluens humor deducitur. Ipsam glandularum structuram si attingamus, utique multa nobis imponere specie carnis, communiter ita dictae, deprehendemus, quae revera sunt vasa excretoria, uti contingit in Renibus, monente Malpighio. Etenim quemadmodum in Renibus peculiaris illius substantiae, quam pro carne habuerunt antiqui, maxima pars constat ex minutis canaliculis & meatibus, per quos urina in pelvim affluit, & quibus circumpositum est verum cribrum glandulosum pro fecernenda urina; Ita etiam magna pars illius substantiae, quam quasi peculiarem carnem vel parenchyma in glandulis consideramus, componitur ex variis tubulorum glomeraminibus & vasis excretoriis lymphaticis, nervis, vasis sanguineis, addo & fibris carneis, quibus non solum investiuntur glandulae, sed & eas substantiae suae intertextas habent. Atque ex hoc interioris glandularum structurae examine patet vehementer eos falli, qui in partium descriptione saltem de externa figura soliciti sunt, nec satis attendunt ad minimam & intimam illam partium structuram, per quam omnes in corpore nostro Natura exercet operationes. Explicatio Figurarum ex Anatome Leænæ. PRIMA FIGURA exprimit glandulam maxillarem inferiorem A, cum ductu salivali Warthoniano B, B, simulque vicinam glandulam sublingualem C, cum ductu suo salivali D, jam primum a nobis descripto, cujus varia ramificationes per totam glandulam dispersae conspiciuntur. SECUNDA FIGURA indicat duo utrinque ostia ductuum salivalium inferiorum. Warthoniani nempe nostri, quorum locum sub lingua designant extremitates stilorum aaaa, per dicta ostia exeuntium sub lingua b, qua hic paulisper revulsa cernitur a maxilla inferiori c, ut singula redius pateant.